Οι μεταρρυθμίσεις του Λέοντα Γ’ του Ίσαυρου και τα θετικά ή αρνητικά αποτελέσματα που δημιούργησαν στην αυτοκρατορία

Οι μακροχρόνιοι πόλεμοι των Βυζαντινών με τους γειτονικούς του λαούς εξάντλησαν το Βυζάντιο. Συγκεκριμένα:

  1. Αποδιοργάνωσαν τον στρατό των συνόρων και των ακριτικών επαρχιών.
  2. Αποδυνάμωσαν οικονομικά το κράτος και στέρησαν την ύπαιθρο από εργατικά χέρια.
  3. Χαλάρωσαν την απονομή της δικαιοσύνης και οι νόμοι δεν εφαρμόζονταν με δίκαιο τρόπο για όλους.
  4. Στέρησαν από πολλούς μικροκαλλιεργητές τα κτήματά τους και τους μετέτρεψαν σε δουλοπάροικους των «δυνατών».

Ο Αυτοκράτορας Λέων ο Γ’ προσπάθησε να αντιμετωπίσει όλα αυτά.

  1. Χώρισε την αυτοκρατορία σε μεγάλες περιφέρειες, τα «Θέματα», και όρισε ως διοικητές στρατηγούς, υπεύθυνους για την ασφάλεια της περιοχής τους.
  2. Μοίρασε δημόσια γη στους γεωργούς των ακριτικών περιοχών, με την υποχρέωση να την καλλιεργούν οι ίδιοι, αλλά και να στρατεύονται για να την προστατεύουν στις ώρες των κινδύνων. Ήταν οι γνωστοί μας Ακρίτες.
  3. Εκσυγχρόνισε τους παλιούς νόμους του Ιουστινιανού, τους προσάρμοσε στις ανάγκες της εποχής και τους δημοσίευσε στην «Εκλογή». Στη συλλογή αυτή των νόμων, που ήταν γραμμένη σε απλή και κατανοητή ελληνική γλώσσα, όριζε ότι: «όλοι οι πολίτες είναι ίσοι απέναντι στους νόμους και τη Δικαιοσύνη».
  4. Με τον «Γεωργικό Νόμο» προστάτευσε την περιουσία των ελευθέρων γεωργών και των κτηνοτρόφων και εξασφάλισε καλύτερες συνθήκες ζωής για όσους ζούσαν στην ύπαιθρο.
  5. Αφαίρεσε από τους κληρικούς και τους μοναχούς τη δημόσια εκπαίδευση και επέβαλε στα εκκλησιαστικά και τα μοναστηριακά κτήματα τον κοινό για όλους φόρο.
  6. Ανέθεσε την τήρηση των «φιλάνθρωπων» νόμων του στους «υπηρέτες της δικαιοσύνης», τους δικαστές, των οποίων το έργο θεωρούσε «το σημαντικότερο όλων επί της γης».

Οι δυνατοί και οι κληρικοί δυσαρεστήθηκαν απίστευτα.

Ο Λέων όμως έκανε και τις μεταρρυθμίσεις που άρχισαν την εικονομαχία.

Αυτό το άρθρο έχει αντιγραφεί από το βιβλίο Ιστορίας Ε’ Δημοτικού.
Advertisements

Ο Ακάθιστος Ύμνος, στίχοι και μετάφραση στα νεότερα ελληνικά, με λίγη από την Ιστορία του

Τῇ ὑπερμάχῷ στρατηγῷ τὰ νικητήρια,
ὡς λυτρωθεῖσα τῶν δεινῶν εὐχαριστήρια,
ἀναγράφω σοι ἡ πόλις σου, Θεοτόκε,
ἀλλ’ ὡς ἔχουσα τὸ κράτος ἀπροσμάχητον,
ἐκ παντοίων με κινδύνων ἐλευθέρωσον,
ἵνα κράζω σοί,

Χαῖρε Νύμφη ἀνύμφευτε.


 

Τη υπερΜΑ-χω στραατηγωτα νι-κτητηριιια

ως λυτρωθείιιισα των δεινών ευχα-ριστηριιιιια

αναγράφω σοι η πόοολις σου Θεοοοτόκε.

αλλ’ως έεεχου-σα το κράτος απροσμάχηηηητον

εκ παντοίων με κινδύνων ελευθέρωσον

ίνα ΚΡΆ-ζω σοι

Χαίρε Νύμφη Ανύμφευτε.

O Ακάθιστος Ύμνος


 

ΚΛΙΚ για να τον ακούσετε


Σ’ Εσένα Θεοτόκε, την Υπέρμαχο Στρατηγό,

μ’ ευγνωμοσύνη η Πόλη σου αποδίδει τη νίκη.

Και σου αναπέμπει θερμές ευχαριστίες,

επειδή (με τη δική σου επέμβαση)

λυτρωθήκαμε απ’ τις συμφορές.

Εσύ όμως που η δύναμή σου είναι ακατανίκητη,

ελευθέρωσε κι εμένα από κάθε είδους κινδύνους,

για να σου αναφωνώ:

Χαίρε, Νύμφη ανύμφευτε.


Ο Ηράκλειος ανέβηκε στον θρόνο το 610. Τότε το Βυζάντιο αντιμετώπιζε πολλά προβλήματα, ιδιαίτερα με τους Αβάρους και τους Πέρσες. Ο Πατριάρχης Σέργιος τελικά του δάνεισε τα λεφτά της εκκλησίας και ο Ηράκλειος πλήρωσε τους Αβάρους για ειρήνη. Έτσι ο Ηράκλειος επιτέθηκε κατά των Περσών και τους διέλυσε στην πρώτη εκστρατεία μέσα στην ίδια τους τη χώρα.

Οι Πέρσες όμως φώναξαν τους Αβάρους και πολιόρκησαν από κοινού την Κωνσταντινούπολη. Ο Πατριάρχης Σέργιος και ο μάγιστρος Βώνος, οι υπεύθυνοι για την άμυνα της Πόλης, πρόσφεραν περισσότερα στους Αβάρους αλλά εκείνοι αρνήθηκαν. Οι Βυζαντινοί γενναία τους απέκρουσαν και έκαψαν τον στόλο τους και οι Πέρσες αποχώρησαν. Ο Ηράκλειος πετύχαινε συνέχεια νίκες στην Περσία. Γύρισε θριαμβευτής στην Κωνσταντινούπολη. Οι Πολίτες απέδωσαν τη νίκη στην Παναγία και όλη τη νύχτα έψαλλαν τον Ακάθιστο Ύμνο.

 

Φράσεις με βυζαντινή προέλευση!

«Πάμε να τσιμπήσουμε κάτι».
Οι Βυζαντινοί, όπως και οι αρχαίοι, έτρωγαν τις στερεές τροφές με τα χέρια. Όταν έτρωγαν κρέας
έπιαναν και τσιμπούσαν τη μερίδα τους με τα δάχτυλα. Από τη συνήθεια αυτή των Βυζαντινών έχει μείνει η φράση, που λέμε ως σήμερα στους καλεσμένους μας: Πάμε να τσιμπήσουμε κάτι (δηλαδή να φάμε).

«Αυτό μοσχοβολάει».
Οι κάτοικοι της υπαίθρου και ιδιαίτερα οι γυναίκες μάζευαν και χρησιμοποιούσαν αρωματικά φυτά, βότανα και λουλούδια για τον καλλωπισμό τους, τη μαγειρική και την παρασκευή αρωμάτων. Πολλά απ’ αυτά τα πουλούσαν, και μάλιστα σε καλές τιμές. Πιο περιζήτητο από όλα αυτά για το άρωμά του ήταν ο μόσχος. Γι’ αυτό εξακολουθούμε να λέμε ακόμη: Αυτό μοσχοβολάει ή αυτό το μοσχοπούλησε.
«Αυτός είναι ξεφτέρι».
Πολλοί Βυζαντινοί στα κυνήγια τους, αντί για σκύλους, χρησιμοποιούσαν εκπαιδευμένα απ’ αυτούςγεράκια, τα ξεφτέρια όπως τα έλεγαν, για τη σύλληψη των θηραμάτων. Τα γυμνασμένα αυτά αρπακτικά ήταν περιζήτητα, επειδή δε λάθευαν στο κυνήγι τους. Γι’ αυτό και σήμερα λέμε ξεφτέρια αυτούς που αναζητούν και πετυχαίνουν τον στόχο τους.
«Χάθηκε σαν το σκυλί στ’ αμπέλι».
Την εποχή που ωρίμαζαν τα σταφύλια, τακτικοί επισκέπτες των αμπελιών ήταν διάφορα ζώα όπως
σκύλοι και αλεπούδες. Σ’ αυτά τα ζώα άρεσαν πολύ τα σταφύλια. Για ν’ αποφύγουν τις ζημιές οι αμπε-
λουργοί έστηναν παγίδες, ώστε να τα πιάσουν, και κάποια έχαναν τη ζωή τους. Ο «Γεωργικός Νόμος»μάλιστα όριζε ότι: «εάν κάποιος στήσει παγίδα στην περίοδο καρποφορίας των αμπελιών και πέσει σ’αυτή σκύλος και πεθάνει, ο ιδιοκτήτης του αμπελιού δεν έχει καμιά ευθύνη και ο ιδιοκτήτης του σκύλου δεν πληρώνεται για τη ζημιά του ζώου του».
«Έμεινα αποσβολωμένος»
Στο Βυζάντιο διαπόμπευαν τον κόσμο, δηλαδή τους χτυπούσαν ή τους διαμέλιζαν ή τους κακοποιούσαν. Ένα μέρος του να διαπομπεύεις κάποιον είναι το να καλύπτεις το πρόσωπο του διαπομπευόμενου με ασβόλη για να προκαλέσουν τους θεατές να γελάσουν. Η ασβόλη τότε λεγόταν «μούντζα», εξ ου και οι φράσεις που περιέχουν το «μουντζ» μέσα τους.

Οι θαλάσσιες δημοκρατίες της Ιταλίας: Βενετία και Γένοβα

Η Βενετία είναι μια πόλη στη βορειοανατολική Ιταλία. Είναι η άκρη της Αδριατικής, πλέον γνωστή ως Κόλπος της Βενετίας. Έχει σπουδαία υπερχιλιετή ιστορία και ξεκίνησε με την ανεξαρτησία της από την ταραχώδη Βυζαντινή Αυτοκρατορία και τελείωσε με την κατάληψή της από τον Ναπολέοντα. Η κυριαρχία της τελείωσε κατά τον 16ο αιώνα, οπότε ανακαλύφθηκε η Αμερική και έχασε το μονοπώλιο στο εμπόριο και συνεπώς την οικονομία και τη δύναμή της. Η Βενετία έλεγχε τη Βορειοανατολική Ιταλία, τη Σλοβενία και πολλά μέρη και νησιά στην Αδριατική. Είναι η κύρια αιτία της καταστροφής του Βυζαντίου με την άλωση της Κωνσταντινούπολης από τους Φράγκους το 1204 και το 1453 ανέχτηκε την καταστροφή του Βυζαντίου χωρίς να κάνει σχεδόν τίποτα. Υπήρξαν 7 Βενετοτουρκικοί πόλεμοι (χωρίς την πολιορκία της Θεσσαλονίκης 1422-1430), από τους οποίους νίκησε μόνο τον έκτο (κατάληψη της Πελοποννήσου, που ακυρώθηκε με τη συνθήκη του Πασάροβιτς. Η Βενετία ευτυχώς γλίτωσε μια πιο ταπεινωτική συνθήκη λόγω της επέμβασης των Αψβούργων).  Το 1797 έρχεται και το τελικό χτύπημα στη Βενετία, αυτή τη φορά από τη Δύση με τη Συνθήκη του Κάμπο Φόρμιο που τερμάτιζε τον πόλεμο του Πρώτου Συνασπισμού και κατοχύρωνε την αυστριακή και συμμαχική ήττα από τους Γάλλους δημοκράτες. Με τη Βενετία καταλήφθηκαν επίσης όλες οι κτήσεις της, μαζί με τα Επτάνησα και τη Δαλματία (η τελευταία πέρασε στους Αυστριακούς).

Η Γένοβα είναι η κύρια ανταγωνίστρια της Βενετίας στο εμπόριο. Υπήρξαν πολλοί πόλεμοι μεταξύ τους (πόλεμοι της Κιότζα) και συνήθως νικητές έβγαιναν οι Βενετοί. Η κυριαρχία της Γένοβας απλώνεται μετά τη συντριβή της Πίζας και σταματά κατά το 1500.

Βενετία και Γένοβα

Τα Βαλκανικά κράτη και υποσημειώσεις

Ελλάδα-Πρωτεύουσά της είναι η Αθήνα. Είναι η άκρη των Βαλκανίων και είναι γνωστή για τον μεγάλο αριθμό των νησιών της.

Βουλγαρία-Πρωτεύουσά της είναι η Σόφια. Από κει περνά η οροσειρά του Αίμου και ο Έβρος, ο δεύτερος μεγαλύτερος Βαλκανικός ποταμός. Βρέχεται από τη Μαύρη θάλασσα.

Π.Γ.Δ.Μ.-Η Πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία Μακεδονίας. Πρωτεύουσά της τα Σκόπια. Είναι μικρή και εξαρτημένη από τη Σερβία, ενώ προκλήθηκαν ταραχές με την Ελλάδα εξαιτίας του ονόματός της. Επίσημη γλώσσα η σλαβομακεδονική.

Αλβανία-Οι Αλβανοί είναι στην κεντρική χώρα ισλαμιστές, στα  ελληνικά σύνορα ορθόδοξοι και δυτικά καθολικοί. Είναι η κύρια μετανάστευση στην Ελλάδα. Βρέχεται από την Αδριατική θάλασσα στα δυτικά. Υπήρξαν εντάσεις με την Ελλάδα λόγω του Βορειοηπειρωτικού ζητήματος. Πρωτεύουσα τα Τίρανα.

Σερβία-Η έδρα της πρώην Γιουγκοσλαβίας. Πρωτεύουσα είναι το Βελιγράδι. Παλιά είχε πρόσβαση στην Αδριατική θάλασσα αλλά μετά την αποχώρηση του Μαυροβουνίου από τον Ομοσπονδία Σερβίας-Μαυροβουνίου, η Σερβία αποκλείστηκε. Η Σερβία μετά τον Α’ ΠΠ ενώθηκε με άλλους λαούς που κατοικούσαν στην καταρρέουσα Αυστροουγγρική Αυτοκρατορία και δημιούργησαν την Γιουγκοσλαβία, μια πανσλαβική δημοκρατία στη Βαλκανική και κατέρρευσε κατά το 1990-2000.

Μαυροβούνιο-Μέχρι προσφάτως προτεκτοράτο της Σερβίας, αλλά με την οριστική του ανεξαρτησία το 2006 η Σερβία αποκλείστηκε ολοκληρωτικά από την Αδριατική. Επίσημη γλώσσα η μαυροβουνιακή, μια σερβική διάλεκτος. Πρωτεύουσα η Ποντγκόριτσα. Είναι ένα κρατίδιο που ποτέ δεν μπλέχτηκε σε πολέμους εκτός από την κατάληψη της Σκόδρας το 1913 από την Οθωμανική Αυτοκρατορία.

Ρουμανία-Στην ιστορία έμεινε γνωστή ως Μολδοβλαχία, από κει ξεκίνησε η Ελληνική Επανάσταση. Με τη συνθήκη του Κάρλοβιτς του 1699 η χώρα περιήλθε στην Αυστρία και απέκτησε ανεξαρτησία με το συνέδριο του Βερολίνου. Πρωτεύουσα το Βουκουρέστι και γλώσσα η ρουμανική, που δε μοιάζει με τις άλλες σλαβικές γλώσσες. Γνωστή είναι η αντιπαράθεση με τη Βουλγαρία στο θέμα της Ντομπρουτζάς και η αντίθεση με την Ουγγαρία για την Τρανσυλβανία.

Βοσνία-Ερζεγοβίνη-Η έσχατη άκρη των Βαλκανίων και τελείως στρογγυλή, η Βοσνία-Ερζεγοβίνη είναι ισλαμική και έχει ταραχτεί από τον αιματηρό πόλεμο της Βοσνίας του 1994. Πρωτεύουσα το Σαράγεβο.

Κροατία-Οι Κροάτες είναι οι μόνοι χριστιανοί Βαλκάνιοι που δεν είναι ορθόδοξοι. Έχει σχήμα σαν να τρώει την Βοσνία-Ερζεγοβίνη και μαζί με τη Σλοβενία και τη Βοσνία, αποτελούν τη Δαλματία. Έχει επίσης πολλά νησιά στην Αδριατική. Πρωτεύουσα το Ζάγκρεμπ.

Σλοβενία-Η άκρη των Βαλκανίων στα δυτικά, συνορεύει με την Ιταλία και μέχρι την διάλυση της Γαληνοτάτης Βενετίας το 1703, η Σλοβενία αποτελούσε βενετική κτήση και ουδέποτε κυριεύτηκε από εχθρό. Με την διάλυση της υπερχιλιετούς Γαληνοτάτης, η Σλοβενία πέρασε στη Γαλλία του Ναπολέοντα και μετά την οριστική ήττα του Βοναπάρτη οι Αυστριακοί κατέλαβαν τη Σλοβενία και παρέμεινε αυστριακή μέχρι τη διάλυση της Αυστροουγγρικής Αυτοκρατορίας το 1919 οπότε οι Κροάτες, οι Βόσνιοι, οι Σλοβένοι, οι Σέρβοι και οι Μαυροβούνιοι αποτέλεσαν την Γιουγκοσλαβία. Πρωτεύουσα η Λιουμπλιάνα.

Περισσότερες πληροφορίες:http://ebooks.edu.gr/modules/ebook/show.php/DSDIM-E100/692/4594,20798/extras/ged07_valkania-map/index.html

Τα Βαλκανικά κράτη και υποσημειώσεις

 

Κριτική: Το μυθιστόρημα της Κωνσταντινούπολης

Βιβλίο: Το μυθιστόρημα της Κωνσταντινούπολης

Πρωτότυπο:Le Roman De Constantinople, Γαλλία

Συγγραφέας:Gilles Martin-Chauffier

Εκδόσεις:Κασταλία

Σελίδες:221

Τιμή:17

Αγορά βιβλίου:Εδώ

Ο Γάλλος δημοσιογράφος Gilles Martin-Chauffier μάς εξιστορεί όλη την ιστορία της Κωνσταντινούπολης: Η ίδρυσή της, η διάλυση της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας, η άνοδος του Βυζαντίου, οι γειτονικοί λαοί, το απόγειο του Βυζαντίου, οι παράγοντες που οδήγησαν στην παρακμή του, η Βενετία και οι Φράγκοι, οι Σταυροφόροι, οι Οθωμανοί, οι Σελτζούκοι, οι Νορμανδοί, η χλιδή των Βυζαντινών κατοίκων, οι αλώσεις, οι αυτοκράτορες, οι σουλτάνοι, οι μεταρρυθμίσεις, οι κατακτήσεις, ο εμφύλιοι στο παλάτι, οι αποτυχίες, η παρακμή και η πτώση…

Βήμα βήμα με αυτό το βιβλίο κάνεις την ιστορία της Ε’ και της ΣΤ’ μαζί! Πολύ περιγραφικό, έχει εξελιχθεί στο αγαπημένο μου βιβλίο 😛 , το διαβάζω κάθε βράδυ! Όμως είναι λίγο άγριο…

Καλή ανάγνωση! 🙂